Vía Bà Chúa Xứ núi Sam

Chương 1 / 51 phút

Bà ngự dưới chân núi

Theo lời kể lưu truyền ở Châu Đốc, tượng Bà vốn nằm trên đỉnh núi Sam. Khi dân làng rước tượng xuống, đến chân núi thì tượng nặng trĩu không nhấc lên được nữa, nên miếu được dựng ngay tại đó.

Người dân gọi Bà là Bà Chúa Xứ, vị thần giữ vùng đất biên giới, phù hộ mùa màng và người đi làm ăn xa.

Chương 2 / 51 phút

Năm ngày, năm nghi lễ

Lễ mở đầu bằng lễ tắm Bà vào nửa đêm 23: các bô lão kéo màn, lau tượng bằng nước thơm rồi thay áo mới cho Bà.

Chiều 24, đoàn rước thỉnh sắc phong từ lăng Thoại Ngọc Hầu về miếu, có lân, nhạc lễ và cờ phướn. Đêm 25 là lễ túc yết, kèm hát bội đến khuya; rạng sáng 26 là lễ chánh tế.

Chiều 27, sắc phong được rước trở về lăng, khép lại mùa lễ.

Chương 3 / 51 phút

Người về núi Sam

Những ngày lễ, con đường dẫn vào miếu kín người hành hương mang theo nhang, hoa và heo quay. Nhiều người đến để cầu an, cầu buôn bán thuận lợi, rồi trở lại vào năm sau để tạ lễ.

Hai bên đường là các sạp mắm, khô và đặc sản Châu Đốc, mở suốt ngày đêm.

Chương 4 / 51 phút

Từ miếu lá đến di sản

Miếu ban đầu được dựng bằng tre lá, rồi được xây lại nhiều lần. Ngôi miếu ngày nay có mái ngói xanh nhiều tầng, cửa và cột chạm trổ công phu.

Năm 2014, lễ hội được công nhận là di sản văn hóa phi vật thể quốc gia; năm 2024, UNESCO ghi danh lễ hội vào danh sách di sản đại diện của nhân loại.

Chương 5 / 51 phút

Khi đến dự lễ

Đông nhất là đêm 23 và rạng sáng 26; muốn đi lại thoải mái, nên đến vào ngày 24 hoặc chiều 27.

Từ trung tâm Châu Đốc đi xe khoảng 10 phút; trong mùa lễ, xe phải gửi cách miếu một đoạn. Nên ăn mặc kín đáo, giữ kỹ đồ đạc, và leo lên núi Sam vào sáng sớm để ngắm cánh đồng.